Cấu tạo thang máy gồm nhiều bộ phận, chúng đảm nhận chức năng riêng, nhưng kết nối với nhau giúp thiết bị vận hành mượt mà, đảm bảo an toàn cho người sử dụng. Bạn quan tâm, muốn biết chi tiết cấu tạo của thang máy hiện nay, hãy cùng tìm hiểu thông tin, bỏ túi cả nguyên lý hoạt động qua chia sẻ từ Hưng Thịnh Phát Elevator trong bài viết dưới đây nhé!
Tổng quan về cấu tạo của thang máy
Thang máy cấu tạo từ 3 hệ thống chính là cơ khí, điện – tủ điều khiển và kết cấu xây dựng. Mỗi bộ phận đều có vai trò riêng và liên kết chặt chẽ với nhau để đảm bảo thang máy hoạt động an toàn, ổn định và chính xác.

Đối với hệ thống cơ khí trong thang máy sẽ bao gồm cabin, đối trọng, ray dẫn hướng, máy kéo, cáp tải. Hệ thống điện – điều khiển có tủ điều khiển, biến tần, cảm biến an toàn, hệ thống nút bấm. Còn hệ thống kết cấu xây dựng sẽ có hố thang, hố Pit, phòng máy hoặc không phòng máy và hộp kỹ thuật thang máy.
Hiểu rõ chi tiết cấu tạo thang máy là cách để chủ đầu tư lựa chọn đúng loại thang phù hợp với nhu cầu sử dụng. Trong khi đó, kỹ thuật viên nắm rõ cấu trúc thang máy sẽ dễ dàng lắp đặt, bảo trì và sửa chữa các bộ phận, đảm bảo cung cấp sản phẩm chất lượng, an toàn để khách yên tâm sử dụng hàng ngày.
Chia sẻ chi tiết cấu tạo thang máy hiện nay
Để giúp các bạn hiểu rõ hơn về chi tiết thang máy, Hưng Thịnh Phát Elevator sẽ phân tích rõ từng bộ phận quan trọng trong kết cấu sản phẩm. Các chức năng của các bộ phận như sau:
Cabin
Trong cấu tạo thang máy, cabin là không gian chứa người và hàng hóa di chuyển trong hành trình vận tải theo phương thẳng đứng. Bộ phận này dễ nhận biết và thường được chế tạo từ các vật liệu như: Inox gương, inox sọc nhuyễn, thép sơn tĩnh điện, kính cường lực.
Bên trong thang máy được trang bị đèn chiếu sáng, tay vịn, quạt thông giá, bảng điều khiển và các nút để giúp trải nghiệm người dùng tốt nhất. Kích thước cabin sẽ phục thuộc vào tải trọng thang để đảm bảo sức chứa phù hợp với nhu cầu sử dụng thực tế của từng công trình.

Hố thang và hố PIT
Trong các bộ phận của thang máy, hố thang là khoảng không gian cố định, nơi chứa đựng cabin và đối trọng di chuyển lên xuống theo độ cao công trình. Đây được xem là phần cực quan trọng của kết cấu thang máy cáp kéo.
Hố Pit nằm ở đáy của hố thang, bộ phận này có nhiệm vụ chính là giảm chấn, bố trí ray dẫn hướng, đảm bảo an toàn khi cabin từ cao di chuyển xuống tầng thấp nhất. Ngoài ra, trong hố thang còn được bố trí thêm cả hộp số kỹ thuật thang máy, nó chứa dây điện, cáp tin hiệu và các thiết bị phụ trợ khác.

Máy kéo
Trong cấu tạo thang máy cáp kéo, Motor chính là “trái tim” của thiết bị, bộ phận này quyết định đến khả năng vận hành và tải trọng. Trên thị trường hiện có 2 loại máy kéo chính là: Có hộp số và không hộp số.
Máy kéo thường được lắp trong phòng máy đối với dòng thang truyền thống. Còn các dòng thang không phòng máy sẽ lắp máy kéo phía trên đỉnh hố thang. Máy kéo thường được kết hợp cùng với hệ thống cáp tải nhằm nâng hạ cabin lên xuống nhờ lệnh điều khiển đối trọng.

Đối trọng trong cấu tạo thang máy
Đối trọng có vai trò cân bằng trọng lượng cabin khi di chuyển nhằm mang đến trải nghiệm êm ái và đảm bảo an toàn cho người dùng. Trọng lượng đối trọng trong thang máy thường được tính bằng công thức: Trọng lượng cabin + 40% – 50% tải định mức.
Nhờ đối trọng, thang máy giảm tải cho máy kéo, tiết kiệm điện năng, vận hành êm ái hơn. Vì vậy, bộ phận này là phân không thể thiếu trong chi tiết cấu tạo thang máy hiện nay. Đối trọng có thể được làm từ vật liệu bê tông hoặc thép/gang.

Ray dẫn hướng
Ray dẫn hướng giúp cabin và đối trọng di chuyển thẳng đứng, không bị rung lắc hay lệch hướng. Ray sẽ được lắp cố định dọc theo hố thang, bao gồm ray cabin và ray đối trọng. Ray dẫn hướng sẽ đảm bảo thang chuyển động chính xác và an toàn trong suốt quá trình vận hành.

Hệ thống cửa thang máy
Khi tìm hiểu về cấu tạo thang máy thì hệ thống cửa thang là phần bảo vệ sự an toàn cho người người. Hệ thống sẽ gồm cửa cabin và cửa tầng và hiện phổ biến với loại cửa tự động 2 hoặc 4 cánh và cửa mở trung tâm hoặc lùa.
Cửa chỉ mở khi cabin dừng đúng tầng và đóng kín khi thang di chuyển. Nhờ có hệ thống cảm biến giúp phát hiện vật cản tại cửa thang để tránh xảy ra tình trạng kẹt, đảm bảo an toàn cho người sử dụng.

Hệ thống điện và điều khiển
Bộ phận này chính là “não” điều hành toàn bộ hoạt động của thang máy. Hệ thống điện và điều khiển sẽ bao gồm: Tủ điều khiển trung tâm, biến tần, PLC, hệ thống cảm biến an toàn, bộ cứu hộ tự động.
Hệ thống điện và điều khiển có nhiệm vụ nhận tín hiệu từ các nút bấm, điều khiển máy kéo hoạt động và dừng lại ở đúng tầng được người dùng yêu cầu, kiểm soát tốc độ và phát triển các lỗi và xử lý sự cố. Tất cả thiết bị điện đều được bố trí trong hộp kỹ thuật thang máy hoặc phòng máy.

Các nút trong thang máy
Trong cấu tạo thang máy, bảng điều khiển có nhiều nút tính năng, người dùng sẽ thông qua đây để sử dụng thiết bị đúng nhu cầu. Các nút trong thang máy sẽ bao gồm: Nút chọn tầng, mở cửa, đóng cửa, báo động, dừng khẩn cấp, liên lạc nội bộ. Các nút này giúp người dùng điều khiển thang và xử lý tình huống khẩn cấp khi cần thiết.

Nguyên lý hoạt động của thang máy dễ hiểu
Bên cạnh việc hiểu rõ cấu tạo thang máy, bạn cũng nên nắm nguyên lý hoạt động để sử dụng thiết bị an toàn, tránh xảy ra rủi ro không đáng có. Thang máy cáp kéo hoạt động dựa trên nguyên lý kéo – đối trọng – điều khiển tự động. Quy trình hoạt động của thang máy khi vận hành sẽ diễn ra qua các bước cơ bản như sau:
- Người dùng nhấn nút gọi tầng ở bên ngoài hoặc trong cabin.
- Tín hiệu được gửi về tủ điều khiển trung tâm.
- Tủ điều khiển phân tích lệnh và điều khiển motor quay.
- Motor kéo cáp tải làm cabin di chuyển lên hoặc xuống theo ray dẫn hướng.
- Khi cabin đến đúng tầng, hệ thống phanh dừng motor.
- Cửa cabin và cửa tầng mở ra để người dùng ra vào.
- Sau một khoảng thời gian, cửa tự động đóng lại và thang tiếp tục phục vụ lệnh mới.

Toàn bộ quá trình được kiểm soát bởi hệ thống cảm biến và thiết bị an toàn để tránh xảy ra tình trạng quá tải, vượt tốc, kẹt cửa hoặc mất điện đột ngột.
Lợi ích khi tìm hiểu cấu tạo thang máy
Chủ đầu tư nên tìm hiểu cấu tạo của thang máy trước khi lắp đặt thiết bị tại công trình. Đặc biệt, hiểu rõ kết cấu giúp quá trình lựa chọn sản phẩm diễn ra dễ dàng, thuận tiện hơn rất nhiều. Biết chi tiết cấu trúc thang máy mang đến nhiều lợi ích cho chủ đầu tư, người sử dụng và kỹ thuật viên như:
- Giúp lựa chọn thang máy phù hợp: Hiểu rõ các bộ phận và cấu trúc thang máy giúp chọn đúng loại thang theo nhu cầu sử dụng và diện tích công trình.
- Đảm bảo an toàn khi sử dụng: Nắm được nguyên lý hoạt động và các bộ phận an toàn giúp người dùng yên tâm hơn trong quá trình vận hành.
- Hỗ trợ bảo trì, bảo dưỡng hiệu quả: Biết cấu tạo thang máy cơ bản giúp dễ phát hiện dấu hiệu bất thường và phối hợp tốt với kỹ thuật viên khi sửa chữa.
- Tiết kiệm chi phí đầu tư: Tránh chọn thang máy quá lớn hoặc không phù hợp, từ đó giảm chi phí lắp đặt và vận hành.
- Tối ưu không gian xây dựng: Hiểu rõ kết cấu thang máy giúp bố trí hố thang hợp lý, không ảnh hưởng đến thiết kế tổng thể công trình.

Thông số kỹ thuật thang máy cần biết
Hiểu thông số thang máy cũng giúp người dùng dễ dàng lựa chọn sản phẩm phù hợp lắp đặt tại công trình của mình. Một số thông số kỹ thuật thang máy mà bạn cần biết gồm có:
- Tải trọng: 300kg, 450kg, 630kg, 800kg, 1000kg,…
- Tốc độ: 30 – 60 – 90 – 120m/phút
- Kích thước cabin: 900 – 1600 x 900 – 1500mm.
- Diện tích thang máy: Tùy thuộc vào từng loại tải trọng
- Chiều sâu hố PIT: 500 – 1500mm
- Chiều cao OH: 3500 – 4500mm
- Điện áp: 1 pha hoặc 3 pha
- Công suất motor: 2.2 – 15kW
- Loại cửa thang: Cửa mở trung tâm, cửa lùa 1 bên, mở tay, 2 cánh, 3 cánh, 4 cánh

Kinh nghiệm chọn diện tích thang máy phù hợp
Trong cấu tạo thang máy, diện tích bên trong thang là phần quan trọng, nó phải vừa đủ để mang lại sự thoải mái cho người sử dụng. Vì vậy, Hưng Thịnh Phát Elevator chia sẻ đến bạn một số mẹo giúp chọn diện tích thang máy phù hợp cho công trình như sau:
- Số người sử dụng: Công trình càng đông người thì cần thang máy cần có cabin lớn để tránh quá tải và ùn tắc.
- Loại công trình: Nhà phố và nhà ở gia đình nên chọn thang máy 300kg – 450kg, nhưng đối với chung cư mini và khách sạn nhỏ nên lắp thang máy 630kg – 800kg, còn các tòa nhà cao tầng, bệnh viện hay trung tâm thương mại nên chọn thang máy từ 1000kg trở lên.
- Không gian xây dựng: Công trình diện tích hạn chế nên chọn thang máy nhỏ gọn hoặc thang không phòng máy để tiết kiệm diện tích.

Việc lựa chọn đúng diện tích thang máy giúp tối ưu không gian xây dựng, đáp ứng nhu cầu sử dụng thực tế và đảm bảo công năng vận hành lâu dài cho công trình.
Kết cấu thang máy gia đình và chung cư khác nhau như thế nào
Thang máy gia đình và thang máy chung cư có sự khác biệt rõ rệt về mục đích sử dụng, thiết kế, tốc độ vận hành cũng như chi phí đầu tư. Hưng Thịnh Phát Elevator sẽ có một chút so sánh về cấu tạo thang máy gia đình và chung cư qua phân tích dưới đây:

Đặc điểm sử dụng, thiết kế
Thang máy gia đình được lắp đặt trong nhà riêng nhiều tầng, phục vụ số lượng người ít. Thiết kế linh hoạt, đa dạng về kiểu dáng, màu sắc và vật liệu, dễ tùy chỉnh theo phong cách kiến trúc và sở thích của gia chủ. Đặc biệt phù hợp cho người già, trẻ em và người gặp khó khăn khi di chuyển bằng cầu thang bộ.
Thang máy chung cư phục vụ nhu cầu đi lại của nhiều cư dân trong tòa nhà nên yêu cầu cao về độ bền và tính ổn định. Thiết kế thường mang phong cách hiện đại, sang trọng và được tích hợp hệ thống quản lý, giám sát tập trung của ban quản lý tòa nhà.
Tốc độ vận hành
Thang máy gia đình có thời gian thi công nhanh, khoảng 7 – 30 ngày tùy theo công nghệ và điều kiện công trình. Trong khi đó, thang máy chung cư cho thời gian lắp đặt lâu hơn, thường từ 2 – 3 tháng do quy mô lớn và yêu cầu kỹ thuật cao.
Tần suất bảo trì, bảo dưỡng
Đối với thang máy gia đình cần bảo trì định kỳ từ 2- 12 lần/năm, tùy thuộc vào công nghệ thang máy và tần suất sử dụng thực tế. Còn dòng thang máy chung cư cần được bảo trì thường xuyên hơn, tần suất khoảng 1 – 3 tháng/lần để đảm bảo an toàn cho số lượng lớn cư dân sử dụng hàng ngày.
Chi phí đầu tư
Thang máy gia đình có giá dao động từ 300 triệu đến 2 tỷ đồng, phụ thuộc vào công nghệ vận hành, số tầng phục vụ, kích thước và vật liệu cabin. Trong khi đó, thang máy chung cư có chi phí cao hơn do chiều cao tòa nhà lớn, tải trọng cao, số lượng thang máy cần lắp đặt nhiều nhằm đáp ứng nhu cầu sử dụng có các cư dân.
Hướng dẫn sử dụng thang máy an toàn
Bên cạnh việc hiểu rõ cấu tạo thang máy, bạn cũng nên hiểu rõ về cách sử dụng để di chuyển an toàn, tránh xảy ra tai nạn không đáng có. Hưng Thịnh Phát Elevator hướng dẫn đi thang máy an toàn như sau:
- Quan sát kỹ cabin đã dừng đúng tầng và cửa mở hoàn toàn trước khi vào.
- Không chen lấn, không vượt quá tải trọng cho phép.
- Không nhảy, đùa nghịch hoặc tác động mạnh vào cabin.
- Không chặn cửa khi thang đang đóng.
- Khi gặp sự cố, giữ bình tĩnh, bấm nút Alarm/Intercom và chờ nhân viên kỹ thuật hỗ trợ.
- Trẻ em và người cao tuổi nên có người đi cùng khi sử dụng thang máy.
- Không sử dụng thang máy khi đang bảo trì hoặc trong trường hợp cháy nổ, mất điện.

Chia sẻ cách thang máy hoạt động khi mất điện, hỏa hoạn
Thang máy hiện đại được trang bị hệ thống an toàn thông minh nhằm ứng phó kịp thời với các tình huống đặc biệt như: Mất điện hoặc xảy ra hỏa hoạn. Cấu tạo thang máy được thiết kế để bảo vệ người sử dụng nhằm hạn chế tối đa rủi ro trong quá trình vận hành.
Khi xảy ra sự cố mất điện, thang máy sẽ tự động kích hoạt chế độ an toàn. Hệ thống đèn chiếu sáng khẩn cấp trong cabin được bật lên để đảm bảo tầm nhìn cho hành khách. Đồng thời, hệ thống cứu hộ tự động sử dụng nguồn điện dự phòng từ ắc quy để đưa cabin di chuyển đến tầng gần nhất. Sau khi dừng đúng vị trí, cửa thang sẽ mở ra để người bên trong có thể ra ngoài một cách an toàn. Cơ chế này giúp tránh tình trạng kẹt thang và giảm tâm lý hoảng loạn cho người sử dụng.

Khi có tín hiệu từ hệ thống báo cháy của tòa nhà, thang máy được tích hợp chức năng vận hành khi có hỏa hoạn (FER) sẽ ngay lập tức chuyển sang chế độ khẩn cấp. Cabin sẽ tự động di chuyển về tầng an toàn đã được cài đặt sẵn trong quá trình lắp đặt (thường là tầng trệt hoặc tầng thoát hiểm). Việc đưa thang về tầng định trước giúp hành khách nhanh chóng rời khỏi cabin và tiếp cận lối thoát hiểm, đồng thời hỗ trợ công tác sơ tán diễn ra trật tự và an toàn hơn.
Hưng Thịnh Phát Elevator đã chia sẻ đến bạn chi tiết cấu tạo thang máy và nguyên lý hoạt động. Chúng tôi sở hữu đội ngũ kỹ thuật viên chuyên môn giỏi, giàu kinh nghiệm thực tế sẽ giúp quý khách lắp đặt thang máy đúng kỹ thuật, kết cấu tối ưu giúp quá trình vận hành êm ái, đảm bảo an toàn cao. Liên hệ ngay cho Hưng Thịnh Phát Elevator để nhận tư vấn miễn phí và báo giá ưu đãi:
- Hotline: 0814.09.77.88
- Website: https://hungthinhphatelevator.com/
